سلامتی

التهاب کبد(هپاتیت) چیست؟ | بیماری

: التهاب کبد(هپاتیت) چیه؟

بنا :  
به التهاب و ورم کبد هپاتیت می گن. عوامل مختلفی از جمله دچار شدن به ویروسای هپاتیت ( A، B، C ، D، E و … ) ،داروها،سموم،آنوکسی ، الکل و …باعث التهاب و از بین رفتن بافت و کارکرد طبیعی کبد یا " هپاتیت " می شن. هپاتیت ویروسی یکی از عوامل مهم مرگ زودرس انسانه براساس تخمین سازمان بهداشت جهانی۳۸۵ میلیون منتقل کننده هپاتیتB و ۱۷۰ میلیون منتقل کننده هپاتیتC در جهان هست و هرساله بیشتر از یه میلیون مورد مرگ در اثر هپاتیت اتفاق میفته.

نشونه های مریضی هپاتیت:
علائم دچار شدن به هپاتیت در همه شکلای جور واجور اون مشابهه به این صورت که اول علائم عمومی مثل بی اشتهایی ,ضعف, خستگی, تهوع ,استفراغ و درد مبهم در قسمت فوقانی و راست شکم بروز می کنه. بعضی وقتا در این مرحله تب هم هست. بعد از این مرحله زردی پیش رونده بروز می کنه که ملتحمه (پرده داخلی چشم),مخاطا و پوست تموم بدن زرد می شه.

تموم افراد آلوده شده با این ویروس علایم مریضی زیاد رو نشون نمی دن. ۴۰ – ۳۰ درصد افراد آلوده شده علامت خاصی رو نشون نمی دن. معمولا علایم حدود ۶ – ۴ هفته بعد از ورود ویروس بروز می کنه. مانند هپاتیتA افراد آلوده شده با ویروس هپاتت B زیاد احساس مریضی می کنن و قادر به انجام کاری نیستن. کمتر از یه درصد افراد آلوده این مریضی رو به شکل خیلی شدید و سریع نشون میدن که منتهی به از کار افتادن کبد و مرگ می شه.

اگه دستگاه ایمنی نتونه مریضی رو تا ۶ ماه مراقبت کنه، شخص علایم هپاتیت طولانی رو نشون میده. نشونه های هپاتیت طولانی مشابه هپاتیت زیاد باشه. معمولا در آدمایی که چندین ساله گرفتار به مریضی هستن گروهی از علایم اضافی رو نشون میدن. این علایم شامل کهیر، جوشای پوستی ، آرتریت ، سوزش یا مورمور کردن در بازوها و پاها (Polyneuropathy) هستش .

هپاتیت A
این نوع هپاتیت به وسیله یه ویروس شدیدا آلوده کننده و مسری ایجاد می شه و از راه تماسای نزدیک قابل انتقاله. کلی ترین انتقال اون از راه دهانی- مدفوعیه یعنی در مناطقی که بهداشت رعایت نشده و پس از دستشویی دستها با آب و صابون شسته نمی شه و با همون دست غذا خورده می شه این ویروس خیلی راحت انتقال پیدا میکنه. هم اینکه در اثر آب, غذاها و شیر آلوده و هم اینکه در اثر خوردن صدف و گوشت نپخته ماهی انتقال پیدا میکنه.

در وقتی که علائم مریضی و زردی بروز کرد فرد فقط باید استراحت کنه تا ویروس به وسیله دفاع سیستم ایمنی بدن کنترل شه و کم کم التهاب کبدی به وضعیت قبلی برگرده. نکته قابل ذکر اینه که هپاتیتA به هیچ نوع درمان دارویی احتیاج نداره.

از اونجا که این نوع هپاتیت از راه مدفوعی دهانی منتقل می شه ،بهترین راه واسه پیشگیری از اون رعایت نکات بهداشتی و جدا کردن وسایل شخصی مریض گرفتار به هپاتیتA ، در دوران بیماریه . اما در صورت تماس تزریق ایمونوگلوبولین سودمنده .

به التهاب و ورم کبد، هپاتیت می گن.

هپاتیتB
دچار شدن به این نوع هپاتیت مشکلات زیادی داره. از این رو اهمیت شناخت اون بسیار بالاست. راه های انتقال این ویروس عبارتند از:
– مادر به جنین : مخصوصا اگه مادر در ماه سوم بارداری آلوده شده باشه احتمال انتقال مریضی به جنین بسیار بالا هستش.

– تماس جنسی: از راه خون, به کار گیری سرنگ مشترک در معتادان تزریقی و یا فرو رفتن سوزن آلوده به ویروس به طور اتفاقی در پوست افراد سالم و به کار گیری تیغای آلوده س.

– ترشحات بدن: از جمله بزاق، مدفوع، صفرا، اشک و مایع منی به عنوان یکی از منابع انتقال ویروس مطرح هستن.

بعد از آلوده شدن به ویروس هپاتیتB سه مشکل بالینی اتفاق می افته. اول اینکه علائم دیده نمی شه. دوم اینکه مانند هپاتیتA علائم به صورت زیاد یعنی ضعف, بی اشتهایی و زردی پیش رونده بروز می کنه. سوم اینکه آنتی ژن ویروس در بدن باقی می مونه و اشکال طولانی مریضی اتفاق میفته و بعدا با فعالیت دوباره ویروس علائم هپاتیت بروز می کنه.

بعضی وقتا باعث ایجاد سرطان در کبد می شه. بعضی وقتا با بروز علائم هپاتیت زیاد, زردی اونقدر زیاد می شه که روی کارکرد طبیعی مغز تاثیر گذاشته و باعث علائم خواب آلودگی و نبود هوشیاری می شه و به دلیل تخریب سلولهای کبدی زمان بستن خون شدیدا طولانی می شه و خونریزیای جور واجور در نواحی متفاوت بدن مثل خونریزی لثه, مخاطها و پوست اتفاق میفته که وضعیت مریض بسیار خطرناک و مرگبار می شه.

ویروس هپاتیتB در افراد بدون علامت, که به صورت طولانی و طولانی ویروس رو در خون خود حمل می کنن از راه های گفته شده به افراد سالم انتقال پیدا میکنه.

نکته مهم اون هستش که درمان خاصی واسه این مریضی هنوز کشف نشده و دچار شدن به این نوع از مریضی ویروسی مرگباره.

امروزه پیشگیری از هپاتیتB از راه واکسیناسیون و هم اینکه تزریق ایمونو گلوبولین صورت میگیره . واکسن هپاتیتB در سه نوبت ( صفر ، یه ماه پس از نوبت اول و شش ماه پس از نوبت اول ) به صورت عضلانی صورت میگیره . معمولا این نوع واکسیناسیون تا ده سال فرد رو از دچار شدن به هپاتیت بی ایمن می کنه . میده . تزریق این واکسن امروزه در برنامه واکسیناسیون کودکان گنجانیده شده . اما بزرگسالان هم می تونن نسبت به انجام اون دست به کار شن .

تزریق این واکسن واسه همه مردم لازم نیس ولی در موارد زیر پیشنهاد می شه .
– همسر و فرزندان بیماران فرد گرفتار به هپاتیتB
– کسائی که با فرد گرفتار به هپاتیتB زیریک سقف زندگی می کنن .
– کادر بهداشت و درمان که در برابر تماس با بیماران گرفتار به هپاتیتB هستن .
– کادر نظامی و انتظامی که در برابر تماس با معتادان تزریقی گرفتار به هپاتیتB قرار دارن .
– نوزادانی که از مادر گرفتار به هپاتیتB متولد می شن .

اگه تماس جنسی با مریض گرفتار به هپاتیتB و یا تماس خون و وسایل برنده آلوده به خون ایشون ( مثل سرنگ یا تیغ آلوده ) اتفاق افتاده باشه در این صورت بهترین راه پیشگیری تزریق ایمونوگلوبولین بیشترین حد ۴۸ ساعت پس از تماسه . هم اینکه در مورد نوزادانی که از مادر گرفتار به هپاتیتB متولد می شن تزریق ایمونوگلوبولین ضرورت داره . البته در تموم این موارد شروع واکسیناسیون یا تکمیل اونم لازمه .

یکی از عوامل مهم مرگ زودرس آدم هپاتیته.

هپاتیتC
مهم ترین راه انتقال اون از راه خون شامل تزریق خون آلوده، تزریق مشترک بین معتادان تزریقی و خالکوبیه. این مریضی بیشتر در گیرندگان خون و فراوردهای خونی و معتادان تزریقی بروز می کنه. البته در کشور ما انتقال این نوع از هپاتیت از راه فراوردهای خونی خیلی کم شده چون کنترل می شن. پیشگیری از این نوع از هپاتیت اینه که معتادان تزریقی یا اعتیاد خود رو ترک کنن و یا از راه دیگری واسه به کار گیری مواد مخدر استفاده کنن. قانونمندی و نبود تجاوز به حریم خونواده و فعالیتهای جنسی سالم هم از راه های پیشگیریه.

بدیش اینه واسه هپاتیتC واکسن موثری ساخته نشده . اما در صورت تماس جنسی با فرد گرفتار یا بریدگی با وسایل آلوده به ویروس هپاتیتC تزریق ایمونوگلوبولین به خاطر بالا بردن توان ایمنی بدن پیشنهاد می شه .

 رعایت نکات زیر واسه پیشگیری از انتقال هپاتیت به افراد سالم سودمنده:
– اصلاح عادات زندگی شامل ترک اعتیاد و مصرف الکل
– قطع سیگار و رژیم غذایی سالم
– دوری از اهدا خون و اعضا
– دوری از استفاده مشترک وسایل شخصی و تزریقات
– نبود مصرف دارو مثل شیمیایی یا گیاهی بدون نظر دکتر معالج
– آگاهی دادن به افراد ارائه دهنده خدمات پزشکی و دندونپزشکی در مورد آلودگی
– داشتن رفتار جنسی مطمئن
– پاک کردن هر گونه لکه خون خود با محلول خونگی بلیچ و دستمال کاغذی
– تشویق و آموزش خونواده واسه چک آپ و دریافت آموزشا و خدمات پیشگیری در رابطه
– پوش,ندن زخما و جراحات
– قرار دادن دستمال یا البسه آلوده به خون در کیسه پلاستیک قبل از دور انداختن
– دادن آگاهی در مورد راه های نبود انتقال شامل: عطسه، سرفه، در آغوش کشیدن، آب، غذا و تماسهای عادی روزانه

نکته: باید توجه داشت که اصلا نباید مریض رو از فعالیتای اجتماعی و حضور در جمع شامل کار ، مدرسه ، بازی و …محروم کرد.

هپاتیتD
فقط در مریضایی که به صورت طولانی منتقل کننده ویروس هپاتیتB هستن بروز می کنه. علائم این مریضی مشابه بقیه هپاتیتای ویروسیه؛ فرقش اینه که سیر شدیدی داره و بعضی وقتا دلیل تخریب کامل کبد و مرگ می شه.

منبع:salamat.gov.ir

منبع :

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *